İş Sağlığı ve Güvenliği

İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG), modern çalışma hayatının vazgeçilmez unsurlarından biridir. Sadece iş kazalarını önlemeyi değil; çalışan sağlığını korumayı, sürdürülebilir üretimi sağlamayı ve işveren–çalışan sorumluluk dengesini kurmayı hedefler.

Bu rehberde;

• İş sağlığı ve güvenliği nedir,

• Türkiye’de İSG’nin yasal dayanakları,

• İş güvenliği uzmanı olma şartları,

• İSG eğitim ve sınav sistemi,

• Sertifikalandırma süreci

gibi temel başlıkları 2026 itibarıyla geçerli uygulamalara göre ele alıyoruz.

İş sağlığı ve güvenliği kavramını, 2026 güncel mevzuata göre

İş Sağlığı ve Güvenliği Nedir? ⚖️

İş Sağlığı ve Güvenliği; çalışanların işyerinde karşılaşabileceği fiziksel, kimyasal, biyolojik, ergonomik ve psikososyal riskleri önceden tespit ederek ortadan kaldırmayı veya kabul edilebilir seviyeye indirmeyi amaçlayan sistematik bir yaklaşımdır.

İSG’nin temel hedefleri şunlardır:

• İş kazalarını önlemek

• Meslek hastalıklarını azaltmak

• Çalışanların bedensel ve ruhsal sağlığını korumak

• Güvenli ve sürdürülebilir çalışma ortamları oluşturmak

📌 Uzman bakışıyla: İSG yalnızca “kaza olduktan sonra” devreye giren bir alan değil, olmadan önce önlem alma disiplinidir.

Türkiye’de İş Sağlığı ve Güvenliğinin Yasal Dayanağı 📘

Türkiye’de İSG uygulamalarının temelini 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu oluşturur.

Bu Kanun ile:

• İşverenin yükümlülükleri

• Çalışanların hak ve sorumlulukları

• İSG profesyonellerinin görevleri

• Risk değerlendirmesi ve sağlık gözetimi esasları

açık şekilde düzenlenmiştir.

Kanunun uygulanmasından ve ikincil mevzuattan sorumlu ana otorite ise Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’dır.

Ücretsiz Danışma Hattı

İş Güvenliği Uzmanı Kimdir? 👷‍♂️

İş güvenliği uzmanı; işyerlerinde riskleri analiz eden, önleyici tedbirleri planlayan ve İSG sisteminin etkin şekilde işlemesini sağlayan yetkili teknik uzmandır.

Görev alanları arasında:

• Risk değerlendirmesi

• Acil durum planları

• Eğitim ve bilgilendirme faaliyetleri

• Saha denetimleri

• İş kazası ve ramak kala analizleri

yer alır.

İş Güvenliği Uzmanı Olma Şartları (2026) 🎓

İş güvenliği uzmanı olmak isteyen adayların aşağıdaki bölümlerden mezuniyet belgesi bulunmalıdır:

• Mühendislik fakülteleri

• Mimarlık fakülteleri

• Teknik eğitim fakülteleri

• Fen-edebiyat fakültelerinin fizik, kimya, biyoloji bölümleri

• İş Sağlığı ve Güvenliği ön lisans veya lisans programları

⚠️ Sık yapılan hata: Sağlık meslek mensupları (hemşire, ATT vb.) iş güvenliği uzmanı olamaz; Diğer Sağlık Personeli statüsünde değerlendirilir.

İSG Eğitimi ve Eğitim Süreleri ⏱️

İSG uzmanlığı için alınacak eğitimler, Bakanlık tarafından yetkilendirilmiş kurumlar aracılığıyla verilir ve asgari süreler mevzuatla belirlenmiştir.

İSG Eğitiminin Temel Bileşenleri

• Teorik eğitim (online veya yüz yüze)

• Uygulamalı eğitim (saha veya simülasyon)

📌 2026 itibarıyla teorik eğitimlerin dijital ortamda alınması mümkündür; ancak uygulamalı eğitim zorunludur.

Ücretsiz Danışma Hattı

İSG Sınavları Nasıl Yapılır? 📝

İSG eğitimini tamamlayan adaylar, ÖSYM tarafından düzenlenen İSG sınavına girer.

Sınav sistemi:

• 50 çoktan seçmeli soru

• 75 dakika süre

• Yanlışlar doğruyu götürmez

Başarı kriterleri:

• İş güvenliği uzmanlığı ve işyeri hekimliği: en az 70 puan

• Diğer sağlık personeli: en az 60 puan

İSG Sınavları Ne Zaman Yapılır? 📅

Uygulamada İSG sınavları:

• Yılda 2 kez

• ÖSYM’nin resmî sınav takvimine göre

• Genellikle ilkbahar ve yıl sonu dönemlerinde

gerçekleştirilir.

📌 Uzman notu: Sınav tarihleri kadar, başvuru ve belge kontrol tarihleri de kritik öneme sahiptir.

İş Sağlığı ve Güvenliği Sertifikası 🎫

Sınavda başarılı olan adaylara İSG Uzmanlık Sertifikası verilir.

Bu sertifika:

• 5 yıl süreyle geçerlidir

• Süre sonunda güncelleme eğitimi alınmalıdır

• Kâtip sistemi üzerinden tanımlanarak resmî statü kazanır

Sertifikası güncel olmayan uzmanlar fiilen görev alamaz.

İSG Alanında En Sık Karşılaşılan Yanılgılar ⚠️

• İSG’nin yalnızca “kağıt üzerinde” yürütüldüğünün düşünülmesi

• Eğitimin sadece sınav odaklı görülmesi

• Psikososyal risklerin ihmal edilmesi

• Dijital kayıtların önemsenmemesi

Saha gerçeği: Denetimlerde artık evrak değil, uygulama ve veri konuşur.

Sonuç: İSG, Zorunluluk Değil Kurumsal Olgunluktur 🎯

İş Sağlığı ve Güvenliği; yalnızca yasal bir yükümlülük değil, insana ve sürdürülebilirliğe yapılan bir yatırımdır.

A Sınıfı İSG Uzmanı olarak net görüşüm: İSG’yi doğru anlayan ve doğru uygulayan işletmelerde kazalar azalır, verimlilik artar ve çalışan bağlılığı güçlenir.

Şimdi Bize Ulaşın